İşletmeler yazılım aramaya çoğu zaman sıradan bir günde başlamaz. Bir şey değişir: bir yazı gelir, bir şube açılır, kullanılan programın faturası artar ya da muhasebeci değişir. O an, işletmenin mevcut düzenini gözden geçirmesi için en doğru zamandır. Bu rehberde yeni bir programa ihtiyaç doğuran 6 durumu, her birinde neyi kontrol etmeniz gerektiğini ve geçişi nasıl planlayacağınızı anlattık.
Kısaca: hangi durumda neye bakmalı?
| Durum | İlk kontrol edilecek | İlgili çözüm |
|---|---|---|
| E-fatura ya da e-defter zorunluluğu | Geçiş tarihi, entegratör, e-arşiv ve e-irsaliye | E-fatura programı |
| Yeni şirket ya da şube | Stok ve cari düzeni, şube ve şirket bazında rapor | Quark Ticari, QR Analiz |
| Saha satış elemanı ya da araç alımı | Sahadan sipariş ve tahsilat, sefer ve araç gideri | Quark Mobil, QR Nakliye |
| Programa zam ya da desteğin bitmesi | Veri dışa aktarma, mevzuat güncellemeleri | Ön muhasebe programı |
| Muhasebecinin değişmesi | Veri aktarımı, e-belge arşivi | Ön muhasebe programı |
| Yazarkasa POS yenilenmesi | Satış programı ile cihazın birlikte çalışması | Quark POS, QR POS Lite |
1. E-fatura ya da e-defter zorunluluğu kapsamına girmek
Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), bir önceki yıl brüt satış hasılatı belirli bir sınırı aşan mükellefleri e-faturaya geçmekle yükümlü tutar. E-ticaret, gayrimenkul ve motorlu taşıt alım-satımı gibi bazı sektörlerde bu sınır daha düşüktür ve sınırlar yıllar içinde düşürülmüştür. Sınırı aşan bir işletme, genellikle izleyen yılın temmuz ayı başına kadar e-faturaya geçmek zorundadır. E-faturaya geçen mükellefler için e-defter yükümlülüğü de gündeme gelir.
Güncel sınır ve tarihler değişebildiği için kendi durumunuzu mali müşavirinizle ve GİB duyurularıyla teyit edin. Program açısından kontrol etmeniz gerekenler:
- E-fatura, e-arşiv ve e-irsaliyeyi aynı programdan kesebiliyor musunuz?
- Hangi özel entegratörle çalışacaksınız, kontör ve belge takibi nasıl yapılacak?
- Kesilen belgeler stok ve cari kayıtlarına elle mi, otomatik mi işleniyor?
Farkları merak ediyorsanız e-fatura ile e-arşiv farkı yazımıza, seçenekler için QR E-Dönüşüm sayfasına bakabilirsiniz.
2. Yeni şirket kurmak ya da şube açmak
Yeni bir şirket, programı en baştan doğru kurmak için en iyi fırsattır: cari kartlar, stok kodları ve fiyat listeleri ilk günden düzenli açılırsa sonradan toplu düzeltme gerekmez. Şube açıldığında ise sorular değişir:
- Stok her şube ya da depo için ayrı izlenebiliyor mu, şubeler arası transfer kaydedilebiliyor mu?
- Merkez, şubelerin satış ve kasasını aynı gün görebiliyor mu?
- Birden fazla şirketiniz varsa rakamları tek ekranda toplayabiliyor musunuz?
Grup şirketlerinde hangi raporların izlenmesi gerektiğini yönetim raporlama rehberimizde anlattık.
3. Saha satış elemanı ya da araç almak
İlk plasiyeri işe almak, siparişlerin telefonla ya da kâğıtla gelmeye başladığı andır. Sipariş merkeze geç ulaşır, tahsilat makbuzları ay sonunda toplanır, hangi müşterinin ziyaret edildiği belirsiz kalır. Bu noktada sahadan sipariş, tahsilat ve rota takibi yapılan bir mobil uygulama işi düzene sokar. Seçim kriterlerini saha satış programı seçimi yazımızda topladık; çözümümüz Quark Mobil.
Araç sayısı arttığında ise asıl soru her seferin ve her aracın kâr edip etmediği olur. Yakıt, otoyol, harcırah ve bakım giderleri sefere bağlanmazsa kârlılık ancak ay sonunda toplu görülür. Hesabın nasıl yapılacağını sefer maliyeti rehberinde anlattık; nakliye firmaları için çözümümüz QR Nakliye.
4. Mevcut programa zam gelmesi ya da desteğin bitmesi
Kullandığınız programın lisans ya da abonelik bedeli beklenmedik şekilde artabilir, üretici bir ürünü ya da sürümü desteklemeyi bırakabilir. Desteği biten bir programın en büyük riski, mevzuat değişikliklerine uyum güncellemelerinin gelmemesidir: e-belge formatı ya da GİB kuralı değiştiğinde fatura kesemez hâle gelebilirsiniz. Karar vermeden önce şunları netleştirin:
- Cari, stok ve açık bakiyelerinizi Excel ya da başka bir biçimde dışa aktarabiliyor musunuz?
- Mevcut sözleşmeniz ne zaman bitiyor, erken çıkışın bir bedeli var mı?
- Geçişi ay ya da yıl başına denk getirebilir misiniz? Dönem başı geçişler muhasebe tarafında en az sorun çıkarır.
5. Muhasebecinin değişmesi
Mali müşavir değiştiğinde verinin bir taraftan diğerine nasıl aktarılacağı sorusu çıkar. Ön muhasebe kayıtlarınız (cari, stok, kasa, banka, kesilen ve gelen belgeler) kendi programınızda tutuluyorsa muhasebeci değişse de veriniz yerinde kalır; yeni müşavire yalnızca aktarım biçimini konuşmanız gerekir. Kayıtların tamamı muhasebecide duruyorsa bu değişiklik, kendi ön muhasebenizi kurmak için iyi bir zamandır. Ayrıntılar için ön muhasebe programı sayfamıza bakabilirsiniz.
- Yeni müşavir hangi programla çalışıyor, veriyi hangi biçimde istiyor?
- Geçmiş dönemlerin e-fatura ve e-arşiv belgelerine erişiminiz devam edecek mi?
6. Yazarkasa POS'un yenilenmesi
Yazarkasa POS cihazı değiştiğinde ya da yenisi alındığında, satış ekranında kullandığınız programın yeni cihazla birlikte çalışıp çalışmadığını mutlaka kontrol edin. Aksi hâlde satışlar iki kez girilir, stok düşümü ve gün sonu raporları tutmaz. Kontrol listeniz:
- Satış programı ile yeni cihaz arasında nasıl bir bağlantı var, satış iki kez girilecek mi?
- Satış anında stok düşüyor mu, gün sonu kasa raporu cihazla tutuyor mu?
- Barkod okuyucu, terazi ve fiş yazıcı gibi çevre birimleri yeni düzende çalışıyor mu?
Market, mağaza ve restoranlar için Quark POS Hızlı Satış, küçük işletmeler için QR POS Lite sayfalarına bakabilirsiniz.
Geçişi planlarken 5 adım
- Veriyi hazırlayın: cari, stok ve açık bakiye listelerini dışa aktarın, kullanılmayan kartları temizleyin.
- Tarihi seçin: mümkünse ay ya da yıl başını hedefleyin.
- Demo ile deneyin: kendi işinizden birkaç gerçek senaryoyu (bir satış, bir iade, bir tahsilat) yeni programda baştan sona yapın.
- Ekibi eğitin: kasada, depoda ve sahada çalışanların ilk haftası için kısa bir eğitim planlayın.
- Kısa bir süre paralel çalışın: ilk günlerde kritik rakamları eski kayıtlarla karşılaştırın.
Sık sorulan sorular
Program değiştirmek için en uygun zaman ne zaman?
Muhasebe dönemlerinin başı, yani ay ya da yıl başı en az sorun çıkaran zamandır. Açılış bakiyeleri tek seferde aktarılır, eski ve yeni program aynı dönemi paylaşmaz.
Eski programdaki veriler yeni programa aktarılabilir mi?
Cari, stok ve açık bakiyeler genellikle Excel üzerinden aktarılabilir. Aktarımın kapsamını geçişten önce hem eski hem yeni yazılım firmasıyla netleştirin.
E-faturaya geçme zorunluluğu olduğunu nereden öğrenirim?
Güncel sınırlar ve tarihler GİB duyurularında yayımlanır. Mali müşaviriniz, hasılatınıza göre geçiş tarihinizi sizin için netleştirebilir.
Sonuç
Yazılım ihtiyacı çoğu zaman bir değişiklikle ortaya çıkar: yeni bir zorunluluk, büyüme ya da bir maliyet artışı. O anı ertelemek yerine kısa bir kontrol listesiyle değerlendirmek, geçişi kolaylaştırır ve sonradan çıkacak düzeltme işini azaltır. İşletmenizin durumunu birlikte değerlendirmek isterseniz ücretsiz demo talep edin.
